مکعب الفبا، یک مجموعه سریالی برای آموزش زبان انگلیسی به کودکان خردسال است که الفبا، آواها و واژگان پایه را از طریق مکعبهای متحرک و تعاملات آنها با یکدیگر آموزش میدهد. هرمکعب نماینده یک حرف است و در هر قسمت مکعبها طی اتفاقاتی کنار هم قرارگرفته و کلمات را میسازند. این انیمیشن رنگارنگ، با داستانی ساده و روان به کمک الگوهای تکرارشونده و موسیقی، توجه کودکان قبل از دبستان را جلب کرده و یادگیری زبان را آسان میکند. این انیمیشن در پنج سطح آموزشی طراحیشده است:
۱. تشخیص حروف: معرفی شکل و نام حروف.
۲. آواها: آموزش صدای هر حرف.
۳. تشکیل کلمات: ترکیب حروف برای ساخت کلمات ساده.
۴. درک معنا: ارتباط کلمات با اشیاء و مفاهیم.
۵. کاربرد عملی: استفاده از کلمات در جملهها و داستانها.
نکات و پیام تربیتی:
1- هماهنگی با مراحل رشد کودکان: این انیمیشن با مراحل رشد کودکان هماهنگ است و به آموزش غیرمستقیم تشخیص حروف و ساخت کلمات ساده میپردازد. استفاده از تکرار و الگوهای ریتمیک به حفظ مطالب کمک میکند،
2- رشد مهارتهای هوش اجتماعی-عاطفی: این انیمیشن همچنین مبانی هوش اجتماعی-عاطفی را با نمایش موضوعاتی مانند همکاری، همدلی و حل مسئله و تابآوری در برمیگیرد که برای رشد روانشناختی خردسالان بسیار مهم است.
3- ساختار قابل پیشبینی: انیمیشن با ایجاد محیطی امن و دوستداشتنی و ساختار قابل پیشبینی قسمتها، حس امنیت و آشنایی را در خردسال ایجاد کرده و اضطراب یادگیری را برای غیرانگلیسیزبانها کاهش میدهد.
4- تأکید بر همکاری و تقویت مثبت: مانند جشن گرفتن زمانی که مکعبها موفق به ساخت یک کلمه میشوند. این تقویت مثبت اعتمادبهنفس و انگیزه کودکان را افزایش میدهد.
5- تقویت مهارتهای ارتباطی: شخصیتها و اشیاء مختلف با یکدیگر تعاملات ساده و مثبت دارند. این تعاملات اغلب در قالب دوستی، مشارکت، پذیرش تفاوتها، اشتراکگذاری، خوشرویی، و حمایت از یکدیگر، به نمایش درمیآید (مثلاً زمانی که یک حرف جدید معرفی میشود، ممکن است شخصیتها در کنار یکدیگر قرار گیرند، یا در موقعیتهای خاصی همکاری کنند تا یک کلمه یا مفهوم خاص را یاد بگیرند). حتی اگر چالشی بین مکعبها نمایش داده شود، سریع حلشده و هدف آن علاوه بر آموزش پایه زبان انگلیسی، تقویت مهارت پایهای مانند ارتباط مؤثر است.
سؤالاتی برای گفتگو با کودک:
1- «آیا میتوانی حرف 'A' را در اسباببازیها یا کتابها یا وسایلی که در خانه میبینی، پیدا کنی؟»
2- «حرف 'B' چه صدایی دارد؟ آیا میتوانی کلمات دیگری را که با این صدا شروع میشوند به ذهن بیاوری؟»
3- «مکعبها امروز چهکار کردند؟ چگونه باهم همکاری کردند؟»
4- «فکر میکنی مکعب قرمز وقتی نمیتوانست جای خود را پیدا کند چه احساسی داشت؟ چگونه به یک دوست در چنین موقعیتی کمک میکنی؟»
5- «اگر تو یک مکعب بودی، چه حرفی میبودی و دوست داشتی در ساخت چه کلمهای کمک کنی؟»
هشدارها و نکات قابلتأمل در دیدن:
درحالیکه انیمیشن مکعبهای الفبا تا حد زیادی برای کودکان خردسال ایمن است، چند نکته مهم وجود دارد که باید در نظر داشته باشید:
1- بررسی محتوای موسیقایی: این انیمیشن کاملاً مناسب کودکان است، اما برخی قسمتها دارای موسیقی و حرکات موزون هستند. از آنجا که محتوا در فرهنگ متفاوتی ساخته شده است، پیشنهاد میشود والدین پیش از نمایش، آن را بررسی کنند و از تطابق با ارزشهای خانوادگی اطمینان حاصل نمایند.
2- زمان بیشازحد نمایشگر: در سنین پیش از دبستان زمان مشاهده صفحات نمایشگر بسیار باید کم باشد و باید حتماً زمانهایی که کودک در معرض آموزش زبان قرار میگیرد کوتاه باشد و تعادل بین مشاهده نمایشگر با فعالیت بدنی و سایر اشکال یادگیری بسیار ضروری است.
3- تعادل بین زبان مادری و زبان دوم: این انیمیشن برای آموزش زبان انگلیسی طراحی شده است. اگر زبان اول کودک انگلیسی نیست، بهتر است تعادل مناسبی بین آموزش زبان مادری و زبان دوم حفظ شود.
یادگیری فراتر از انیمیشن:
1-بازیهای الفبای تعاملی: از مکعبهای حروف، پازلهای آهنربایی و چوبی الفبا انگلیسی برای درگیر شدن فیزیکی با حروف استفاده کنید و به کودکان این امکان را نشان دهید تا حروف را به روشهای مختلف دستکاری کنند. به طور مثال میتوانید با استفاده از خیمر سبک و آهنرباهای کوچیک حروفهای متفاوت را ساخته و روی یخچال یا سایر سطوح از آن استفاده کنید.
2-کتابهای خواندنی: کتابهای مصور یا فلش کارتهایی که حروف را با تصویرسازی نشان میدهد در اختیار کودک قرار دهید مثل کتاب داستان Peppa Pig – نسخه اورجینال، کتاب Family and Friends Alphabet، فلش کارتهای American First Friends 1 و همچنین آموزش حروف الفبای انگلیسی – نشر ذکر، کتاب آموزش حروف الفبای انگلیسی – انتشارات مظفر، آموزش الفبای انگلیسی (بازی و سرگرمی با برچسب) – نشر پیدایش و My First Handwriting Activity Book – انتشارات جنگل میتوان استفاده کرد.
3- تمرین نوشتن: از کودک بخواهید حروف را در بستهبندی خوراکیها، کنسروها یا برند وسایل خانگی پیدا کند و آنها را روی کاغذ بنویسد.
